Պայքար թագավորական իշխանության պահպանման համար

Արշակ II–ի քաղաքականությունը

Արշակ II–ը (350–368 թթ.) դարձավ Արշակունիների ամենա­նշանավոր արքաներից մեկը։ Նա սկսեց վարել ինքնուրույն քաղաքականություն։ Հայոց արքային ահաբեկելու նպատակով կայսրը հրամայեց Հռո­մում սպանել նրա եղբորը՝ արքայազն Տրդատին: Սակայն Արշակը չի ընկճվում։ Նրա խորհրդով՝ Ներ­սես Ա կաթողիկոսը միջնորդում էոր Հայաստան վերադառնան Գնելն ու Տիրիթը։ Գնելն ամուսնա­ցել էր Անդովկ Սյունու աղջկա՝ Փառանձեմի հետ, որին սիրում էր նաև Տիրիթը։ Նա Արշակին տրա­մադրել էր Գնելի դեմ: Սակայն վերջինիս սպանու­թյունից հետո Տիրիթը ևս չի խուսափում արքայի ցասումից և մահապատժի է ենթարկվում։ Այդ դեպ­քերից հետո Արշակն ամուսնանում է Փառանձեմի հետ: Շուտով ծնվում է նրանց թագաժառանգ Պա­պը: Այդ ընթացքում արքունիքի և նախարարական տների միջև աճող լարվածությունը սպառնում էր երկրի կայունությանը: 354 թ. Ներսես Ա–ն Աշտիշատում հրավիրում է Հայ եկեղեցու առաջին ժողովը։ Այնտեղ ընդունված հոգևոր և աշխարհիկ կյանքին առնչվող կանոննե­րի համաձայն` կառուցվում են վանքեր, դպրոցներ, աղքատանոցներ: Ընդունվում է մի կանոն, որով հայոց թագավորին ու մեծամեծներին կոչ էր ար­վում լինելու գթասիրտ իրենց ծառաների և հասարակ ժողովրդի նկատմամբ: Մյուս կողմից` ծառա­ներին պատվիրվում էր հնազանդ ու հավատարիմ լինել իրենց տերերին: Կենտրոնական իշխանության ամրապնդման նպատակով Արշակ II–ը որոշում է Կոգովիտում կա­ռուցել Արշակավան քաղաքը: Երկրում լարվածությու­նը մեղմելու նպատակով նա թույլատրում է Արշակավանում բնակություն հաստատել բոլոր ցանկացող­ներին, նույնիսկ օրինազանցներին, որոնք ազատ էին լինելու դատ ու դատաստանից: Իրենց տերերից դժգոհ ծառաներն ու շինականներն սկսում են փախ­չել և ապաստան փնտրել նոր կառուցվող քաղաքում։ Դա առաջացնում է նախարարների դժգոհությունը: Նրանք հարձակվում և ավերում են քաղաքը։ 359 թ. վերսկսված հռոմեա–պարսկական պատե­րազմի ժամանակ Շապուհ II–ը օգնություն է խնդ­րում Արշակից։ Հայոց զորքով Մծբին քաղաքի մոտ Արշակը պարտության է մատնում հռոմեական զոր­քին։ Շապուհն առաջարկում է Արշակին ամուսնա­նալ իր դստեր հետ, բայց Արշակը հրաժարվում է: Շու­տով Շապուհը թշնամանում է Արշակի հետ: Հայոց արքան, վերադառնալով հայրենիք, ընդունում է Արևելք եկած հռոմեական կայսեր հրավերը և նրա հետ հանդիպում է Մաժաքում։ Հայ–հռոմեական վե­րականգնված դաշինքն ամրապնդվում է Արշակի և կայսերական ընտանիքից Օլիմպիայի ամուսնու­թյամբ: Սակայն շուտով Օլիմպիա թագուհուն թու­նավորում են: Պարսկա–հռոմեական պատերազմն ավարտ­վում է հռոմեացիների պարտությամբ: Նոր գա­հակալած կայսեր ու Շապուհ արքայի միջև 363 թ. կնքվում է հաշտություն։ Պայմանագրի համաձայն՝ կայսրը պարտավորվում էր չօգնելու հայերին: Այդ պայմանագիրը IV դ. հռոմեացի պատմիչ Ամմիանոսն անվանել է «ամոթալի»։

Պապ թագավոր

Հռոմեական օգնական զոր­քով Պապը վերադառնում է և հաստատվում հայոց գահին (370–374 թթ.): Հայոց զորավար Մուշեղ Մա­միկոնյանը երկիրը մաքրում է թշնամու զորքերից և լուծում Արշակ արքայի և իր հոր` Վասակ սպա­րապետի վրեժը։ Մուշեղը դառնում է սպարապետ, վերականգնում երկրի սահմանները` Ուրմիայից հարավ գտնվող Գանձակ Շահաստանով, իսկ հյու­սիսում` Մեծ Հայքի և Վիրքի միջև` Կուր գետով: Մուշեղ զորավարը քանդում է նորակառույց մազ­դեզական ատրուշանները: Երկրում վերաշինվում են ավերված բնակավայրերը, նորոգվում եկեղեցինե­րը, զարգանում է տնտեսությունը: 370 թ. Մուշեղը 40 հազար զորականներով Հա­յաստանի հարավային սահմանագլխին ջախջա­խում է պարսից զորքը: Պարսից հրամանատարնե­րից շատերը ձերբակալվում են և Մուշեղի հրամա­նով մահապատժի ենթարկվում: Մուշեղի ձեռքն են ընկնում պարսից արքայական գանձարանը և կա­նայք, որոնք նրա հրամանով ազատ են արձակվում: Զայրացած թագավորը հանդիմանում է Մուշեղին, որ նա անհարկի մեծահոգաբար էր վարվել իր մորդահճի` Շապուհի նկատմամբ` ազատելով պարսից արքայի կանանոցը: 371 թ. տեղի է ունենում Ձիրավի վճռական ճակատամարտը։ Պապ թագավորի հրամանով հա­յոց զորքերը, հռոմեական զորաջոկատի հետմիավորված, բանակ էին դրել Այրարատ նահան­գի Բագրևանդ գավառի Ձիրավի դաշտում: Հայոց ավելի քան 90 հազարանոց զորքի հրամանատարը Մուշեղ սպարապետն էր: Պապ թագավորը և Ներ­սես կաթողիկոսը բարձրացել էին Նպատ լեռը՝ այնտեղից հետևելու ճակատամարտին: Կաթողի­կոսի բարեխոսությամբ Պապի զայրույթը փարատ­վում է Մուշեղի նկատմամբ: Լուսադեմին սկսվում է ճակատամարտը: Ներ­սես կաթողիկոսը, բազուկները տարածած, աղո­թում էր Նպատ լեռան գագաթին: Հայոց զորքերը հաջողությամբ գրոհում են պարսիկների վրա: Հակառակորդը ջախջախվում և փախչում է մարտա­դաշտից։ Հաղթանակը կատարյալ էր: Դավաճան Մերուժանը գերի է ընկնում: Ասպետ Սմբատ Բագ­րատունին նրան մահապատժի է ենթարկում: Հաղթանակից հետո Պապ թագավորը և Մուշեղ սպարապետը զբաղվում են Հայոց թագավորության հզորության ամրապնդմամբ: Պապի բարեփոխում­ների շնորհիվ հայոց բանակի թիվը հասնում է մոտ 100 հազարի: Հոգևորականների հարազատներին պարտադրվում է պետական և զինվորական ծա­ռայություն կատարել: Եկեղեցական հողատիրու­թյունը կրճատվում է: Պապի անկախ քաղաքականությանը դեմ էր Հռոմեական կայսրությունը: 373 թ. Հռոմեական կայսեր հրամանով խնջույքի ժամանակ Պապին դավադրաբար սպանում են: Հռոմեացի պատմիչ Ամմիանոսը խստորեն դատապարտել է Հռոմի այդ նենգ քայլը հայոց արքայի նկատմաբ: Պապին հաջորդած իր ազգականը` Վարազդա­տը (374–378 թթ.), հայտնի էր որպես օլիմպիական խաղերի հաղթող, երիտասարդ էր և Մեծ Հայքի թա­գավորության պաշտպանության և կառավարման գործն իրականացնում էր Մուշեղ սպարապետի խոր­հուրդներով: Իսկ նրան հաջորդած Պապի որդիների` Արշակ III–ի ու նրան գահակից Վաղարշակի խնամակալը սպարապետ Մանվել Մամիկոնյանն էր:

Իմ սիրտը լեռներում է Վերլուծություն

2021թ․

Ես այս քանի օրը ընթերցեցի <<Իմ սիրտը լեռներում է>> պիեսը։ Այն ինձ շատ դուր եկավ։ Այն իմ կարդացած առաջին պիեսն էր։ Ճիշտ է պիեսը շատ երկար էր, բայց երբ ես այն կարդում էի չէի զգում թե ինչպես է անցնում ժամանակը, ես ընկղմվել էի պիեսի մեջ և կարդացածս ամեն մի տեսարանը պատկերացնում էի։

Ինձ պիեսում բոլոր կերպարներն էլ դուր եկան, բայց բոլորից ավելի ինձ գերեց Հենրիի կերպարը։ Տղան որբ էր, նա լրագիր էր վաճառում։ Տղան Ջոնիին սովորեցնում էր սուլել։ Հենրին 11 տարեկան էր, բայց արդեն աշխատում էր, և փորձում էր ինքն իրեն տիրություն անել։ Իմ կարծիքով նա շատ պարզ կերպար էր։

Այս նկարի տաղան իմ պատկերացրած Հենրին է։

Իսկ այս մի նկարում Ջոնին է իմ պատկերացումներում։ Պիեսը կարդալու ընթացքում, ես հասկացա, որ Ջոնիի կերպարը մի զվարճալի, բարի և ակտիվ երեխաի կերպար էր։ Նա ուներ միայն հայր, նա շատ էր սիրում իր հորը, բայց միևնույնն է նա հիշում և կարոտում էր իր մորը։ Ընդհանրապես Ջոնին իմ մեջ տպավորվեց որպես պոզիտիվ երեխայի կերպար։

Այսպիսով ինձ շատ դուր եկավ Պիեսը։

2022թ

Անցել է արդեն 1 տարի երբ առաջին անգամ կարդացել եմ << Իմ սիրտը լեռներու է>> Պիեսը։ Ես վերհիշելու համար նորից կարդացի այն։ Երբ Կարդում էի կարծես նոր բան կարդայի։ Կարդացածս ուրիշ ձև էի հասկանում։ Այս անգամ ինձ կերպարներից ավելի շատ դուր եկավ Ջոնին։ Նա այնքան փոքրիկ, խորամանկ տղա էր։ Ինձ դուր եկավ այն հատվածը, երբ․․․

— Ախր նա ապառիկ չի տա,— ասացի ես։— Նա մեզանից արդեն ձանձրացել է։ Նա զայրանում է։ Ասում է, որ մենք չենք աշխատում ու երբեք չենք վճարում ըստ հաշիվների։ Մենք նրան պարտք են քառասուն սենթ:

— Գնա, գնա նրա մոտ ու համոզիր,— ասաց հայրս։— Ինքդ գիտես` ինչպես, դա քո մասնագիտությունն է։

«Միայն հայացքով ըմպիր կենացս» կցանկանայի ես էլ ինքս լսել, և զգալ հետինակի բնութագրած բառերի ճշտությունը։

Կեղտոտ շանը թողեք ներս

Ցեխոտ շանը թողեք ներս…

Ավելի վատ նրանց համար

ովքեր շուն չեն սիրում

ոչ էլ ցեխ

Ոտքից գլուխ ցեխոտ շանը թողեք ներս…

Ավելի վատ նրանց համար

ովքեր չեն սիրում ցեխ

ովքեր չեն հասկանում

ովքեր չգիտեն շանը

ովքեր չգիտեն ցեխը

շանը թողեք ներս…

որ թափահարում է ցեխը վրայից

ցեխը կարող ես լվանալ

շանը կարող ես լվանալ

և ջուրն էլ կարող ես լվանալ

բայց չես կարող լվանալ նրանց

ովքեր ասում են թե սիրում են շանը

պայմանով միայն…

ցեխոտ շունը մաքուր է

ցեխը մաքուր է

երբեմն ջուրն էլ մաքուր է

նրանք ովքեր ասում են՝ պայմանով միայն…

նրանք մաքուր չեն

բացարձակապես:

Այս բանաստեղծությունը վանկակա՞ն, թե՞ սպիտակ բանաստեղծություն է:  (Օգտվիր գրականագիտական բառարանից): Պատասխանդ հիմնավորիր:

Սպիտակ։


Ո՞ր տողերում է խտացված հեղինակի հիմնական ասելիքը՝ ստեղծագործության հիմնական գաղափարը:

Հիմնական գաղափարը այն է, ամեն ինչ անցողիկ է ու պետք չէ երեսի կեղտի պատճառով հրաժարվել հրաշք ներաշխարհից։


Ո՞րն է այս բանաստեղծության փոխաբերական իմաստը:

Պետք չէ խաբնվել ցեխին, պետք է բարի լինել, եթե կարող ես ինչ-որ մեկին օգնել, ապա բաց մի թող այդ շանսը։

Համաշխարհային օվկիանոսի բնապահպանական հիմնախնդիրները 

control these areas first of all. Sixty percent of all major cities are located on the coast. Thus, there are states on the shores of the Mediterranean Sea with a population equal to two hundred and fifty million people. And at the same time, large industrial complexes dump several thousand tons of all kinds of garbage into the sea, including big cities and sewage. It should come as no surprise, then, that when water is sampled, a large number of different harmful microorganisms are found.

As the number of cities increases, so does the amount of waste dumped into the oceans. Even such a large natural resource can not recycle so much waste. Poisoning occurs both offshore and marine, անկ decline in fish farming.

They fight pollution in the city in the following way. The waste is dumped farther from the shore to greater depths using multi-kilometer pipes. But it does not solve anything at all, it only delays the time of complete destruction of the sea’s flora and fauna.

One of the most important pollutants in the ocean is oil. He gets there by all means. accidents at offshore oil fields during offshore oil extraction. The fish die because of the oil, and the rest of the animals have an unpleasant taste and smell. Seabirds are dying, with 30,000 ducks dying last year alone, due to oil slicks on the surface near the water near Sweden. The oil, floating along sea currents and sailing to the shore, made many resorts unsuitable for swimming.

Thus, the Intergovernmental Maritime Society reached an agreement that oil should not be spilled fifty kilometers offshore, and most of the naval powers signed it.

In addition, there is constant radioactive pollution of the ocean. It comes from leaks from nuclear reactors or sunken nuclear submarines, which radiate a change in flora and fauna ; to install warheads վեր to eliminate dep leted nuclear waste.

Another ocean catastrophe is the water bloom associated with the growth of algae. And that leads to a reduction in salmon hunting. The spread of algae is due to the large number of microorganisms resulting from the removal of industrial waste. And finally, let’s analyze the mechanisms of water self-purification. They are divided into three types.

Chemical — Salt water is rich in various chemical compounds , in which, when oxygen enters, oxidative processes take place, plus light irradiation, resulting in efficient processing of anthropogenic toxins. The salts formed as a result of the reaction simply sit on the floor.
Biologically, the entire mass of marine animals that live in the shoreline passes all the water through their bile, thus acting as filters, even though they are dying in the thousands.
Mechanical — when the flow slows down, the suspended material settles. As a result, the final removal of anthropogenic materials takes place.։

Մարդիկ միշտ ձգտել են ջրին, հենց այս տարածքներն են փորձել տիրապետել առաջին հերթին։ Բոլորի մոտ վաթսուն տոկոսը մեծ քաղաքներգտնվում են ափամերձ գոտում։ Այսպիսով, Միջերկրական ծովի ափին կան պետություններ, որոնց բնակչությունը թվով հավասար է երկու հարյուր հիսուն միլիոն մարդու։ Եվ միևնույն ժամանակ խոշոր արդյունաբերական համալիրները ծով են նետում մոտ մի քանի հազար տոննա բոլոր տեսակի աղբ, այդ թվում՝ մեծ քաղաքներ և կոյուղաջրեր։ Ուստի պետք չէ զարմանալ, որ երբ նմուշի համար ջուր են վերցնում, այնտեղ հայտնաբերվում են հսկայական քանակությամբ տարբեր վնասակար միկրոօրգանիզմներ։

Քաղաքների թվի աճով և օվկիանոսներ թափվող թափոնների քանակի աճով։ Նույնիսկ այդքան մեծ բնական ռեսուրսը չի կարող վերամշակել այդքան թափոններ։ Թունավորումներ են տեղի ունենում ինչպես ափամերձ, այնպես էլ ծովային, և ձկնաբուծության անկում:

Նրանք քաղաքում աղտոտվածության դեմ պայքարում են հետևյալ կերպ. թափոնները թափվում են ափից ավելի հեռու և ավելի մեծ խորություններ՝ օգտագործելով շատ կիլոմետրանոց խողովակներ: Բայց դա բացարձակապես ոչինչ չի լուծում, այլ միայն ձգձգում է ծովի բուսական և կենդանական աշխարհի ամբողջական ոչնչացման ժամանակը։

ՕՎԿԻԱՆՈՍՆԵՐԻ ԱՂՏՈՏՄԱՆ ՏԵՍԱԿՆԵՐԸ


Օվկիանոսի ջրերի ամենակարևոր աղտոտիչներից մեկը նավթն է։ Նա այնտեղ է հասնում ամեն կերպ. վթարներ ծովային նավթահանքերում, ծովի հատակից նավթի արդյունահանման ժամանակ։ Յուղի պատճառով ձուկը սատկում է, իսկ կենդանի մնացածը տհաճ համ ու հոտ ունի։ Ծովային թռչունները մահանում են, միայն անցյալ տարի երեսուն հազար բադ է սատկել՝ երկարապոչ բադերը Շվեդիայի մոտ ջրի մակերեսին նավթային թաղանթների պատճառով: Նավթը, լողալով ծովային հոսանքների երկայնքով և նավարկելով դեպի ափ, շատ հանգստավայրեր դարձրեցին ոչ պիտանի հանգստի և լողի համար։

Այսպիսով, Միջկառավարական ծովային հասարակությունը համաձայնագիր ստեղծեց, համաձայն որի նավթը չպետք է ջուրը թափվի ափից հիսուն կիլոմետր հեռավորության վրա, ծովային տերությունների մեծ մասը ստորագրեցին այն:

Բացի այդ, մշտապես տեղի է ունենում օվկիանոսի ռադիոակտիվ աղտոտում: Այն գալիս է արտահոսքի միջոցով միջուկային ռեակտորներկամ խորտակված միջուկային սուզանավերից, ինչը հանգեցնում է բուսական և կենդանական աշխարհի ռադիացիոն փոփոխության, նրան օգնեց հոսանքը և սննդային շղթաների օգնությամբ՝ պլանկտոնից մինչև մեծ ձուկ… Այս պահին շատ միջուկային տերություններ օգտագործում են օվկիանոսները՝ սուզանավերի համար միջուկային հրթիռային մարտագլխիկներ տեղադրելու և սպառված միջուկային թափոնները վերացնելու համար:Օվկիանոսի մեկ այլ աղետ է ջրի ծաղկումը, որը կապված է ջրիմուռների աճի հետ: Եվ դա հանգեցնում է սաղմոնի որսի կրճատմանը: Ջրիմուռների տարածումը պայմանավորված է արդյունաբերական թափոնների հեռացման արդյունքում առաջացող միկրոօրգանիզմների մեծ քանակով։ Եվ վերջում վերլուծենք ջրի ինքնամաքրման մեխանիզմները։ Նրանք բաժանված են երեք տեսակի.

Քիմիական — աղի ջուրհարուստ է տարբեր քիմիական միացություններ, որի մեջ, երբ թթվածինը մտնում է, տեղի են ունենում օքսիդատիվ պրոցեսներ, գումարած լույսով ճառագայթում, և արդյունքում տեղի է ունենում մարդածին տոքսինների արդյունավետ վերամշակում։ Ռեակցիայի արդյունքում առաջացող աղերը պարզապես նստում են հատակին։
Կենսաբանական — ներքևում ապրող ծովային կենդանիների ամբողջ զանգվածը ափամերձ գոտու ամբողջ ջուրն անցնում է իրենց մաղձով և դրանով իսկ աշխատում է որպես զտիչներ, չնայած նրանք հազարներով սատկում են:
Մեխանիկական — երբ հոսքը դանդաղում է, կասեցված նյութը նստում է: Արդյունքում տեղի է ունենում մարդածին նյութերի վերջնական հեռացում։

հայդուկային շարժում 1880-ական թ-ին

Հայ հայդուկային շարժումը ուղված է թուրքական բռնատիրության դեմ արևմտահայերի ազգային-ազատագրական զինված պայքարի համար։ Ձևավորվել է 19-րդ դարի 80-ական թվականների կեսին։ Սկզբնական շրջանում հստակ քաղաքական նպատակներ չուներ։

Այսպես իրար գլուխ հավաքվեցին մի շարք ֆիդայիներ, ում Րաֆֆին անվանում էր ժողովրդական վրիժառուներ և հեղափոխականներ։

Առաջին ֆիդայիներից էին Կարապետը ՝Սեբաստիայում, և Արաբոն ՝Սասունում։ Առաջին հայդուկային խմբերը ստեղծվել են Տարոնում, Սասունում, Վասպուրականում, Կեսարիայում։

1880ականների վերջին Սեբաստիայի Վիլայեթում կազմավորվել էին զինված ջոկատներ, որոնք ներկայացել էին որպես քրդեր ՝հայ-թուրքական վիճակը չսրելու նպատակով։ Սակայն այս շրջանում չհաջողվեց հայդուկյան դաշինքներ ստեղծել։

Ֆիդայիները զգալի աշխատանք են կատարել հայերին վերամիավորելու ուղղությամբ։

1880-90ականներին կովկասբնակ և ռուսաստանաբնակ հայերի շրջանում մեծ հետաքրքրություն էր առաջացել դեպի արևմտահայերի ազատագրական պայքարը։ Հայ երիտասարդները Թուրքիային սահմանակից շրջաններում կազմեցին հայդուկային խմբեր և զենքով զինված փորձել են անցնել Արևմտյան Հայաստան։ Այս իրադարձության հետ կապված հայտնի են Սարգիս Կուկունյանի, Վարդան Գոլոշյանի նախաձեռնությունները։ Կազմակերպվել են նաև զինարար խմբեր, որոնք զենք են փոխադրել Ռուսաստանից, Այսրկովկասից և այլն։Հայ հայդուկային առաջին խմբերն առաջացել են Տարոնում, Վասպուրականում, Կեսարիայում և Արևմտյան Հայաստանի այլ վայրերում։ Առավել հայտնի էին Մարգար Վարժապետի, Արաբոյի, Ռ.Շիշմանյանի, Արխանյանի, Աչըքպաշյանի, Մինասօղլու խմբերը, Մեծ և Փոքր «Չելլոները» և ուրիշներ։ Այս շրջանում հայդուկների որոշ ղեկավարներ փորձեր են արել համաձայնեցնել կամ նույնիսկ միավորել անջատ-անջատ ֆիդայական խմբերի գործողությունները։ Սակայն աշխատանքներն այդ ուղղությամբ հետևողական չէին և շոշափելի արդյունք չեն տվել։ Հաջողություն չի ունեցել և չի իրականացել որոշ հայ գործիչների գաղափարը դաշինք հաստատել Օսմանյան կայսրությունում ոչ թուրք ժողովուրդների, մասնավորապես քրդերի, ազգազատագրական շարժման հետ։ Հայդուկները որոշակի աշխատանք են կատարել՝ ամրապնդելու կապերը հայ ժողովրդի երկու հատվածների միջև, նրանցից շատերը այցելել են Թիֆլիս, տեսակցել արևելահայ նշանավոր գործիչների հետ, նրանց օգնությամբ զենք ու զինամթերք ձեռք բերել, կամավորներ հավաքագրել Արևմտյան Հայաստան ուղարկելու համար։ 1880-1890-ական թթ. կովկասահայ երիտասարդների, ինչպես նաև Ռուսաստանում ապրող հայերի շրջանում մեծացել է հետաքրքրությունն արևմտահայերի ազատագրական պայքարի հանդեպ, և գնալով ծավալվել է օգնության շարժումը։ Շատ հայ երիտասարդներ, գլխավորապես ուսանողներ, գալիս էին Թուրքիային մոտ կամ սահմանակից շրջաններ, կազմում հայդուկային խմբեր և զենք ու զինամթերքով փորձում անցնել Արևմտյան Հայաստան, հայտնի են Վարդան Գոլոշյանի, Սարգիս Կուկունյանի ձեռնարկները։ Կազմակերպվել են նաև զինատար խմբեր, որոնք զենք էին փոխադրում Ռուսաստանից, Անդրկովկասից, Պարսկաստանից։

Aller (երրորդ խմբի բայ)

Je vais     nous allons

tu vas     vous allez

il/elle va   ils/elles vont

Je vais au zoo.

Vous allez  a la maison․

Elles vont cinema․

Il va au cirque․

Tu vas au café․

J’ouvre la porte.                                                   

Je ferme la port.

une oie սագ

voici- ահա (մոտիկ)

voila- ահա (հեռու)

moi- ինձ

toi- քեզ

trois- երեք

une poire — տանձ

une armoire- զգեստապահարան

noir- սև

Voila une livre. Ահա գիրք (հեռու)

Voici  un livre. Ահա գիրք (մոտիկ)

Voici une armoire.  Ահա զգեստապահարան (մոտիկ)

Voilà une armoire. Ահա զգեստապահարան (հեռու)

Voici la poupé de Giselle. Voilà le cheval de Merc. Voici la carte de Véronique. Voilà le cartable de Monique. Voici ma chemise. Voilà ta robe.

-Monique, apporte-moi ma tasse.

-Voilà ta tasse.

— Lili, donne-moicta carte.

-Voilà ma carte.

-Merci, Monique.

-Mersi, Lili.

Ահա Ժիզելի տիկնիկը։ Ահա ծովային ձին Ահա Վերոնիկի բացիկը։ Ահա Մոնիկի պայուսակը։ Ահա իմ վերնաշապիկը։ Ահա ձեր զգեստը:

-Մոնիկ, բեր ինձ իմ բաժակը:

— Ահա բաժակը։

-Լիլիթ տուր ինձ քո քարտը։

-Ահա քարտը։

Մերսի, Մոնիկ։

Մերսի, Լիլիթ։

Լույս։ Լույսի տարածումը համասեռ միջավայրում

Լույսը շատ կարևոր դեր է կատարում մարդու կյանքում: Լույսի շնորհիվ մենք կարողանում ենք ճանաչել մեզ շրջապատող աշխարհը: Լույսն է, որ Արեգակից Երկիր հասնելով մեր մոլորակի վրա կյանքի գոյության համար անհրաժեշտ պայմանններ է ստեղծում:

Լույսի տարածումը համասեռ միջավայրում

Համասեռ, թափանցիկ միջավայրում լույսն ուղղագիծ է տարածվում: Լույսի ուղղագիծ տարածման հետևանք են հստակ ստվերները, որոնք ընկնում են անթափանց մարմիններից, երբ դրանք լուսավորվում են լույսի կետային աղբյուրից: Օրինակ՝ եթե կետային լույսի աղբյուրի և էկրանի միջև անթափանց գունդ տեղադրենք, ապա էկրանի վրա մուգ շրջանի տեսքով ստվեր կհայտնվի: Ստվերն այն տեղն է, որտեղ չի ընկնում լույսի աղբյուրի լույսը: Այն մասում, որտեղ լույս չի ընկնում լամպի և ոչ մի կետից, լիակատար ստվեր է, իսկ այն տիրույթում, որտեղ լույսը միայն որոշ կետերից է ընկնում՝ առաջանում է կիսաստվեր:

1. Ի՞նչ է լույսը։

Լույսը էլեկտրամագնիսական ալիքների ճառագայթումն է, որը մարդու մոտ տեսողական զգայություններ է առաջացնում։

2. Թվարկեք աչքով չընկալվող

էլեկտրամագնիսական ճառագայթումների տեսակները։ Ինչո՞վ են դրանք տարբերվում տեսանելի ճառագայթումից։

Չեն ընկալվում ենթակարմիր, անդրամանուշակագույն և ռենտգենյան ճառագայթները։ Նրանց հաճախությունը ավելի բարձրկամ ցածր է այն հաճախությունից, որը մարդու աչքը կարող է ընկալել:

3. Ինչու ամսվա տարբեր օրերին Լուսինը երկնքում տարբեր կերպ երևում՝ երբեմն բարակ մահիկի, իսկ երբեմն էլ՝ պայծառ սկավառակի տեսքով:

Դա տեղի է ունենում երկրի արեգակի նկատմամբ անընդհատ տեղաշարժի պատճառով։

4. Ինչպե՞ս է կոչվում ֆիզիկայի այն բաժինը, որը զբաղվում է լուսային երևույթների ուսումնասիրությամբ։

Օպտիկա

5. Արևոտ օրը 4.5 մ բարձրություն ունեցող եղևնին գցում է 1.25 մ երկարությամբ ստվեր, իսկ կեչին՝ 2.5 մ երկարությամբ ստվեր։ Ինչի՞ է հավասար կեչու բարձրությունը։ Պատասխանը գրել մետրերով՝ տասնորդական թվի ճշտությամբ:


Պատ՝ 9մ.

Ուղղաձիգ դրված քառորդ մետրանոց քանոնի ստվերի երկարությունը 0.8 մ է: Դրա օգնությամբ որոշեք ծառի բարձրությունը, եթե վերջինիս ստվերի երկարությունը 4.8 մ է:

Պատ.` 1,5մ

Ուղղաձիգ՝ 1.5 մ բարձրությամբ խողովակի ստվերի երկարությունը 0.8 մ է: Նրա մոտ գտնվող ծառի ստվերի երկարությունը 4 անգամ գերազանցում է խողովակի բարձրությանը: Որքա՞ն է ծառի բարձրությունը:

Պատ.` 9,6մ